Đột quỵ đang trẻ hóa nhanh chóng. Người trẻ làm việc quá sức, thiếu ngủ, stress kéo dài có nguy cơ đột quỵ cao dù không có bệnh nền. Cảnh báo sớm để phòng ngừa.
Trong suy nghĩ của nhiều người, đột quỵ vẫn là căn bệnh chỉ xảy ra ở người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền. Tuy nhiên, thực tế những năm gần đây cho thấy đột quỵ đang trẻ hóa nhanh chóng và trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với nhóm người trẻ trong độ tuổi lao động, đặc biệt là dân văn phòng và những người làm việc trí óc cường độ cao.
Làm việc từ mười hai đến mười bốn tiếng mỗi ngày, ngủ chưa tới năm tiếng, áp lực kéo dài trong nhiều tháng hoặc nhiều năm là tình trạng không hiếm gặp. Điều đáng lo ngại là não bộ có thể bị tổn thương nghiêm trọng ngay cả khi người trẻ chưa từng mắc bệnh nền hay có tiền sử tim mạch. Sự quá tải liên tục khiến hệ thần kinh và mạch máu não không kịp phục hồi, tạo điều kiện cho đột quỵ xảy ra bất ngờ.
Nhiều thống kê y khoa cho thấy mỗi năm có hàng trăm nghìn ca tử vong liên quan trực tiếp đến đột quỵ, trong đó một tỷ lệ không nhỏ xuất phát từ làm việc quá sức và thiếu ngủ kéo dài. Đáng sợ hơn, những ca đột quỵ ở người trẻ thường diễn tiến nhanh và nặng do chủ quan, bỏ qua các dấu hiệu cảnh báo sớm. Những biểu hiện như đau đầu kéo dài, tê bì tay chân, chóng mặt, giảm khả năng tập trung thường bị nhầm lẫn với mệt mỏi thông thường cho đến khi biến chứng nghiêm trọng xảy ra.
Thiếu ngủ trong thời gian dài là một trong những nguyên nhân hàng đầu làm tăng nguy cơ đột quỵ. Khi giấc ngủ không đủ, huyết áp dễ rối loạn, não bộ không có thời gian tự phục hồi và nguy cơ nhồi máu não tăng lên rõ rệt. Song song đó, stress mãn tính làm tổn thương thành mạch máu, thúc đẩy hình thành cục máu đông, từ đó gây tắc mạch não. Đây là cơ chế nguy hiểm nhưng lại diễn ra âm thầm, khó nhận biết.
Thói quen ăn uống thất thường, bỏ bữa hoặc ăn nhanh qua loa trong giờ làm việc cũng góp phần làm rối loạn đường huyết và mỡ máu. Những yếu tố này tác động trực tiếp đến hệ tim mạch và tuần hoàn não, khiến nguy cơ đột quỵ tăng dần theo thời gian. Ngoài ra, việc ngồi lâu, ít vận động, đặc biệt ở dân văn phòng, làm máu lưu thông kém và tạo điều kiện cho tình trạng tắc mạch xảy ra.
Không thể không nhắc đến việc lạm dụng cà phê, thuốc lá và rượu bia để chống lại cảm giác mệt mỏi. Các chất kích thích này làm suy yếu thành mạch, tăng huyết áp và đẩy nhanh quá trình xơ vữa mạch máu, từ đó làm não bộ dễ tổn thương hơn trước các biến cố mạch máu.
Làm việc chăm chỉ là điều đáng trân trọng, nhưng đánh đổi sức khỏe não bộ thì không bao giờ là lựa chọn đúng đắn. Người trẻ cần chủ động xây dựng lối sống lành mạnh bằng cách ngủ đủ giấc, phân bổ thời gian nghỉ ngơi hợp lý, duy trì vận động hằng ngày và ăn uống điều độ. Việc tầm soát sức khỏe định kỳ, kiểm tra huyết áp, đường huyết và mỡ máu cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm nguy cơ đột quỵ.
Đột quỵ không còn là “chuyện của người già” mà đã trở thành hồi chuông cảnh báo nghiêm trọng cho người trẻ hiện đại. Bảo vệ não bộ ngay từ hôm nay chính là cách tốt nhất để giữ gìn sức khỏe, hiệu suất làm việc và tương lai lâu dài.
